بررسی فقهی و حقوقی ارتداد

بررسی فقهی و حقوقی ارتداد

ارتداد در اسلام
پایان نامه ارتداد
بررسی فقهی ارتداد
بررسی حقوقی ارتداد
ارتداد در فقه اهل سنت
ارتداد در فقه امامیه
حکم فقهی ارتداد در قرآن
ارتداد از دیدگاه حقوق ایران

رفتن به سایت اصلی

دانلود پایان نامه کارشناسی ارشد حقوق

بررسی فقهی و حقوقی ارتداد

 

 

پیشگفتار

مسئله ارتداد از مسائل مهمی است كه از جنبه های مختلف علوم فقهی ،‌تاریخی ،‌ كلامی و تفسیری قابل بررسی و كنكاش است. با توجه به اینكه احكام فقهی در جامعه امروز ما از جنبه حكومتی شكل عملی و كاربردی یافته و بازتاب آن در قوانین ،‌رویه و یا احكام صادره از دادگاهها ظهور و  بروز یافته است، لذا موضوع ارتداد امروزه از جنبه حقوقی نیز مورد توجه قرار گرفته و مباحث مختلفی را میان فقها و حقوقدانان و بعضا سیاسیون برانگیخته است .

 

بررسی احكام ارتداد از جنبه موازین حقوق عمومی و خصوصی داخلی و حقوق بین الملل و قوانین مرتبط با حقوق بشر و منشور اعلامیه جهانی آن موضوع جدیدی است كه حداكثر در چند دهه اخیر به آن پرداخته شده است،  حال آنكه كه مباحث ارتداد از جنبه های تاریخی سابقه ای چند هزار ساله دارد كه به یونان قدیم و محاكمه سقراط مطابق قوانین آتن و محكومیت وی به اعدام باجام شوكران در 2400 سال پیش بر میگردد . 

شكایت علیه سقراط در سال 399 پیش از میلاد با این مضمون به دادگاه تسلیم شد كه «سقراط بر خلاف موازین قانونی رفتار می‌كند، زیرا او به خدایان تایید شده از طرف دولت اعتقاد ندارد و خدای جدیدی به نام دایمونیا را تبلیغ می‌كنند. علاوه بر آن او مرتكب عمل خلاف قانون می‌شود، زیرا جوانان را فاسد می‌نماید».

 

از جنبه فقه اسلامی نیز سابقه ارتداد به زمان ظهور اسلام و حكومت اسلامی تشكیل شده توسط پیامبر اكرم (ص) می رسد . اما تفاوت اساسی ارتداد در صدر اسلام با یونان قدیم این بود كه درصدر اسلام ارتداد به صورت تغییر عقیده واقعی و درونی مبتنی بر ارتداد فكری مطرح نبود بلكه معمولا با انگیزه های سیاسی ، اقتصادی یا قومی همراه بود. مثلاً برخی مرتدین به خاطر اینكه زكات نپردازند از اسلام بر می‌گشتند. و برخی دیگر كه مرتكب جنایت شده بودند جهت فرار از قصاص مرتد می‌شدند.

 

 

 

کلمات کلیدی:

 

مرتد

ارتداد

علوم فقهی

احكام فقهی

 

 

واژه ارتداد 

  الف : معنای لغوی 

ارتداد از ریشه « رد » در لغت عرب به معنای بازگشت و رجوع است. چنانچه در قرآن هم در اكثر موارد بدین معنا آمده است : « ان الذین ارتدوا علی ادبارهم »  یعنی آنهایی كه به عقب برگشتند.  و یا: «و من یرتدد منكم عن دینه »   یعنی كسانی از شما كه از دینشان برگردند  و یا « ان تطیعوا الذین كفروا یرودوكم علی اعقابكم » یعنی اگر كافران را اطاعت كنید شما را به عقب بر می گردانند . اما گاهی اوقات واژه ارتداد به معنی از حالتی به حالتی دیگر تغییر یافتن و یا به عبارتی دگرگونی آمده است : « فلما ان جاء البشیر القاه علی وجهه فارتد بصیرا » یعنی هنگامی كه بشارت دهنده پیراهن یوسف را بر صورت یعقوب افكند وی ناگهان بینا شد .

 

در بسیاری از اوقات نیز ارتداد در لغت عرب به معنای رفت و برگشت مکرر مرادف با تکرار است. مانند واژه تردد که به معنای رفت وآمد مکرر است. این مفهوم در آیه 137 سوره نساء تصریح گردیده است . «ان الذین امنوا ثم کفروا ثم آمنوا ثم کفروا ثم ازدادوا کفرا لم یکن الله لیغفرلهم  و لایهدیهم سبیلا» آنانی که ایمان آورده ، سپس کفر ورزیده سپس ایمان آورده، سپس کفر ورزیده و سپس بر کفر خود افزودند، خداوند آنها را نیامرزیده و هدایتشان نمی کند . مرحوم طبرسی در تفسیر مجمع البیان در ذیل آیه 137 سوره نساء می گوید:  احتمال سوم آن است که مقصود آیه  گروهی از اهل کتاب باشند که خواستند عده ای از اصحاب رسول خدا را دچار شک کنند و به همین جهت در حضور مسلمانان اظهار ایمان می کردند و بعد می گفتند برای ما شبهه ای پیش آمده و کفر می‌ورزیدند و این امر را تکرار می کردند . 

 

 

 

فهرست مطالب

پیشگفتار 1

بخش اول

بررسی نظرات كلاسیك  4

واژه ارتداد 4

الف: معنای لغوی 4

ب: ارتداد در اصطلاح 5

مصادیق مرتد 9

 

انواع ارتداد 11

انواع ارتداد در فقه اهل سنت 11

انواع ارتداد در فقه امامیه 12

مرتد ملی و فطری 12

تعاریف سه گانه مرتد فطری 13

مرتد فطری و ملی مطابق تعریف مشهور 14

احکام کلی ارتداد در فقه شیعه مطابق تعریف مشهور 15

احكام كلی مرتد فطری (مرد)  15

احكام كلی مرتد ملی 15

احكام كلی زن مرتده  15

احكام كلی ارتداد دسته جمعی 16

محقون الدم و مهدور الدم 16

محقون الدم  16

مهدور الدم 16

مصادیق مهدور الدم 17

مجازاتها 18

1- قتل  18

الف: دیدگاه امامیه 18

ب: دیدگاه اهل سنت 20

مسئولیت مدنی و كیفری مسلمانان در قتل مرتد 21

2- مصادره و تقسیم اموال 26

الف: دیدگاه امامیه 26

مرتد فطری مرد 26

مرتد ملی مرد و زن مرتده اعم از ملی و فطری 27

ب: دیدگاه اهل سنت 28

3- انتفای زوجیت 30

الف: دیدگاه امامیه 30

نوع عده زوجه مرد مرتد 31

ب: دیدگاه اهل سنت 32

نتیجه 33

4و5- حبس و تنبیه بدنی 34

الف: دیدگاه امامیه 34

ب: دیدگاه اهل سنت 35

راههای اثبات ارتداد 36

1- علم قاضی 36

2- بینه 37

3- اقرار 38

ارتداد در قرآن 39

شرایط ارتداد در قرآن 39

آثار ارتداد در قرآن 41

نتیجه 44

حکم فقهی ارتداد در قرآن بنا به استنباط مشهور فقها 46

توبه مرتد 50

استتابه  57

الف: دیدگاه اهل سنت 57

دیدگاه امامیه 58

مدت استتابه 59

ادله استتابه  60

مجازات ارتداد حد است یا تعزیر 61

حد از دیدگاه فقها 61

مصادیق حدود 62

تعزیر از دیدگاه فقها 63

تفاوت حد و تعزیر 64

نتیجه 66

ارتداد از دیدگاه حقوق ایران 70

اصل قانونی بودن جرایم و مجازاتها 70

قاعده منع عقاب بلابیان 71

استدلال مخالفین جاری شدن اصل و قاعده 72

پاسخ به مخالفین و نتیجه گیری 73

 

بخش دوم

بررسی نظرات جدید و غیر مشهور فقها 76

1- آیت الله موسوی اردبیلی 77

بررسی آیات ارتداد 80

نتیجه گیری 85

جمع بندی 87

بررسی روایات 88

ولد علی الاسلام به چه معنا است 89

جمع بندی و نتیجه گیری…………………………………………………………..103

توضیحی دیگر در معنای 

ولد علی الاسلام با عنایت به تناسبات علم و موضوع …………………..106

موجبات ارتداد…………………………………………………………………………107

تعریف ضروری دین…………………………………………………………………114

بررسی اجماع…………………………………………………………………………..116

2-بررسی نظرات حجه الاسلام احمد قابل………………………………….120

تعریف واژگان…………………………………………………………………………121

دلیل عقلی……………………………………………………………………………….126

دلیل نقلی………………………………………………………………………………..128

نتیجه دلیل نقلی……………………………………………………………………….134

ادله  نقلیه مورد استناد فقها……………………………………………………..136

آیات مرتبط با بحث ارتداد……………………………………………………….137

انحصار جواز قتل در دو مورد……………………………………………147

 

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق نوشتن برنامه بازاریابی

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق نوشتن برنامه بازاریابی مبانی نظری نوشتن برنامه بازاریابی دانلود مبانی نظری نوشتن برنامه بازاریابی پیشینه تحقیق نوشتن برنامه بازاریابی ادبیات نظری نوشتن برنامه بازاریابی فصل دوم پایان نامه نوشتن برنامه بازاریابی مبانی نظری و پیشینه…

  • حسابداری انبار و روش اجرایی آن

    حسابداری انبار و روش اجرایی آن حسابداری انبار دانلود مقاله حسابداری انبار روش اجرایی حسابداری انبار مدیریت انبارداری دانلود مقاله روش اجرایی حسابداری انبار دانلود مقاله حسابداری انبار و روش اجرایی آن رفتن به سایت اصلی دانلود مقاله رشته حسابداری…

  • عوامل مدیریتی موثر بر بهره وری سازمان و اولویت بندی آنها

    عوامل مدیریتی موثر بر بهره وری سازمان و اولویت بندی آنها بهره وری سازمان عوامل موثر بر بهره وری سازمان اولویت عوامل موثر بر بهره وری سازمان نقش رهبری در بهره وری سازمان نقش سازماندهی در بهره وری سازمان پایان…

  • پروپوزال نقش تلفیق در برنامه‌های درسی پایه اول ابتدائی و ارائه یك الگوی راهنما جهت تدوین برنامه‌های درسی مبتنی بر رویكرد تلفیقی

    پروپوزال نقش تلفیق در برنامه‌های درسی پایه اول ابتدائی و ارائه یك الگوی راهنما جهت تدوین برنامه‌های درسی مبتنی بر رویكرد تلفیقی تلفیق در برنامه درسی برنامه‌های درسی تلفیقی الگوهای تلفیق برنامه درسی برنامه درسی تلفیق در ایران سازمان دهی…

  • پاورپوینت فصل هشتم کتاب مدیریت رفتار سازمانی تألیف دکتر زهرا برومند با موضوع گروه ها

    پاورپوینت فصل هشتم کتاب مدیریت رفتار سازمانی تألیف دکتر زهرا برومند با موضوع گروه ها کلمات کلیدی : پاورپوینت فصل هشتم کتاب مدیریت رفتار سازمانی تألیف دکتر زهرا برومند با موضوع مدیریت تعارض سازمانی و خلاقیت پاورپوینت گروه ها فصل…

  • چالش ها و کمبودهای موجود در سیستم های توزیع شده و سرویس گرا و پتانسیل سرویس گرایی برای ارائه راهکارهای مناسب

    چالش ها و کمبودهای موجود در سیستم های توزیع شده و سرویس گرا و پتانسیل سرویس گرایی برای ارائه راهکارهای مناسب سیستم های توزیع شده سیستمهای اجرایی تولید اصول معماری سرویس گرا مدیریت سیستم های تولیدی سیستمهای توزیع شده اجرایی…

  • نقش تعاونیها در ایجاد تحول

    نقش تعاونیها در ایجاد تحول کار شرافتمندانه گردهمایی آزاد كوپاك نقش تعاونیها در ایجاد تحول كمیته ترویج و توسعه تعاونیها گردهمایی آزاد كوپاك،كار شرافتمندانهآیا تعاونی ها می توانند تحول ایجاد كنند؟ رفتن به سایت اصلی گردهمایی آزاد كوپاك،كار شرافتمندانه:آیا تعاونی…

  • مقاله کارشناسی ارشد حقوق بین الملل با عنوان پایان جنگ سرد و انعقاد معاهده منع سلاحهای شیمیایی

    مقاله کارشناسی ارشد حقوق بین الملل با عنوان پایان جنگ سرد و انعقاد معاهده منع سلاحهای شیمیایی حقوق بشر سازمان ملل متحد معاهده منع سلاحهای شیمیایی آزمایش های هسته ای (CTBT) دانلود مقاله کارشناسی ارشد حقوق بین الملل با عنوان…

  • بررسی مبانی اخلاق اسلامی و معیار فعلی اخلاقی

    بررسی مبانی اخلاق اسلامی و معیار فعلی اخلاقی مبانی اخلاق اسلامی مبانی انسان شناسی مبانی ارزش شناسی معیار  فعل اخلاقی نظریه های اخلاق مبانی ارزش شناسی در اخلاق اسلامی مبانی انسان شناسی در اخلاق اسلامی پایان نامه اخلاق اسلامی موضوع…

  • فصل دوم پایان نامه مدیریت دانش و فرهنگ سازمانی

    فصل دوم پایان نامه مدیریت دانش و فرهنگ سازمانی کلمات کلیدی : مبانی نظری استقرار مدیریت دانش دانلود مبانی نظری مدیریت دانش پیشینه مدیریت دانش در ایران پیشینه تحقیق مدیریت دانش پیشینه پژوهش مدیریت دانش فصل دوم پایان نامه مدیریت…

  • پروژه پایانی مهندسی برق با عنوان ایمنی در برق

    پروژه پایانی مهندسی برق با عنوان ایمنی در برق برق گرفتگی ایمنی در برق ایمنی در برق فشار قوی ارزیابی ریسک برق گرفتگی تاثیرات جریان برق بر موجودات شناسایی خطرات برق گرفتگی دانلود پایان نامه ایمنی در برق دانلود پایان…

  • پاورپوینت برنامه ریزی مدیریت استراتژیک

    پاورپوینت برنامه ریزی مدیریت استراتژیک پاورپوینت برنامه ریزی مدیریت استراتژیک برنامه ریزی مدیریت استراتژیک تعریف برنامه ریزی انواع برنامه‏ریزی انواع برنامه براساس سطوح سازمانی ارتباط برنامه جامع و عملیاتی انواع برنامه جامع برنامه ریزی استراتژیك مزیتهای برنامه ریزی استراتژیك رفتن…

  • نقش و ماهیت سوگند در ادله اثبات دعوی در قوانین ایران

    نقش و ماهیت سوگند در ادله اثبات دعوی در قوانین ایران ادله اثبات دعوی سوگند در اثبات دعوی جایگاه سوگند در ادله اثبات دعوی سوگند در اثبات دعوی در نظام حقوقی ایران نقش قَسَم در ادله اثبات دعوی جایگاه قَسَم…

  • پاورپوینت فصل اول کتاب حسابداری مدیریت دکتر رهنمای رودپشتی

    پاورپوینت فصل اول کتاب حسابداری مدیریت دکتر رهنمای رودپشتی کلمات کلیدی : پاورپوینت فصل اول کتاب حسابداری مدیریت دکتر رهنمای رودپشتی رفتن به سایت اصلی پاورپوینت فصل اول کتاب حسابداری مدیریت دکتر رهنمای رودپشتی محیط پویا، تغییرات در کسب و…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق رابطه مکتب های فرزندپروری و سازگاری

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق رابطه مکتب های فرزندپروری و سازگاری مبانی نظری مکتب های فرزندپروری دانلود مبانی نظری مکتب های فرزندپروری مبانی نظری سازگاری دانلود مبانی نظری سازگاری پیشینه تحقیق مکتب های فرزندپروری پیشینه تحقیق سازگاری فصل دوم پایان…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق مدیریت دانش در آموزش عالی 108 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق مدیریت دانش در آموزش عالی 108 صفحه کلمات کلیدی : مبانی نظری مدیریت دانش در آموزش عالی دانلود مبانی نظری مدیریت دانش در آموزش عالی پیشینه تحقیق مدیریت دانش در آموزش عالی ادبیات نظری مدیریت…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق انگیزش شغلی کارکنان

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق انگیزش شغلی کارکنان کلمات کلیدی : مبانی نظری انگیزش شغلی کارکنان دانلود مبانی نظری انگیزش شغلی کارکنان پیشینه تحقیق انگیزش شغلی کارکنان دانلود پیشینه تحقیق انگیزش شغلی کارکنان پیشینه داخلی انگیزش شغلی کارکنان پیشینه خارجی…

  • پرسشنامه بررسی عوامل موثر بر درگیری مد لباس و پیامد های ان

    پرسشنامه بررسی عوامل موثر بر درگیری مد لباس و پیامد های ان پرسشنامه مد لباس پرسشنامه درگیری مد لباس پرسشنامه عوامل موثر بر درگیری مد لباس پرسشنامه پیامد های درگیری مد لباس رفتن به سایت اصلی دانلود پرسشنامه پایان نامه رشته مدیریت پرسشنامه بررسی…

  • پاورپوینت تعیین شیوه رفتار هزینه ها

    پاورپوینت تعیین شیوه رفتار هزینه ها کلمات کلیدی : پاورپوینتتعیین شیوه رفتار هزینه ها تعیین شیوه رفتار هزینه ها تحقیق تعیین شیوه رفتار هزینه ها شیوه رفتار هزینه ها مقاله تعیین شیوه رفتار هزینه ها بررسی تعیین شیوه رفتار هزینه…

  • مقاله ترجمه شده با موضوع یک رویکرد یکپارچه رباست با جریان رو به جلو و عقب در زنجیره تأمین محصولات با طول عمر کوتاه

    مقاله ترجمه شده با موضوع یک رویکرد یکپارچه رباست با جریان رو به جلو و عقب در زنجیره تأمین محصولات با طول عمر کوتاه کلمات کلیدی : مقاله ترجمه شده رشته مهندسی صنایع مقاله ترجمه شده آماده رشته مهندسی صنایع…

  • جزوه ریاضی پیشرفته (تبدیل انرژی)

    جزوه ریاضی پیشرفته (تبدیل انرژی) جزوه ریاضی پیشرفته تبدیل انرژی رفتن به سایت اصلی جزوه ریاضی پیشرفته (تبدیل انرژی) دست نویس دانشجو از جلسات کلاس بصورت تایپ شده و مرتب به تعداد 54 صفحه pdf مناسب جمع بندی و مرور…

  • رسیدگی به رای داور در موارد بطلان و زوال آن

    رسیدگی به رای داور در موارد بطلان و زوال آن بطلان رأی داوری بطلان رأی داوری در حقوق ایران پایان نامه رسیدگی به رای داور در موارد بطلان ابطلال رای داوری پایان نامه ابطلال رای داوری رسیدگی به رای داور…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق مدیریت دانش 2

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق مدیریت دانش 2 پیشینه مدیریت دانش تاریخچه مدیریت دانش مبانی نظری مدیریت دانش ادبیات نظری مدیریت دانش چارچوب نظری مدیریت دانش پیشینه پژوهش مدیریت دانش پیشینه تحقیق مدیریت دانش فصل دوم پایان نامه مدیریت دانش…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق معنویت 55 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق معنویت 55 صفحه کلمات کلیدی : فصل دوم پایان نامه معنویت مبانی نظری معنویت پیشینه تحقیق معنویت پیشینه داخلی معنویت پیشینه خارجی معنویت پیشینه پژوهش معنویت پیشینه نظری معنویت ادبیات نظری معنویت چارچوب نظری معنویت…

  • مبانی ساختار سازمانی و تاثیر آی تی بر شکل گیری سازمان های الکترونیک

    مبانی ساختار سازمانی و تاثیر آی تی بر شکل گیری سازمان های الکترونیک دولت الکترونیک مبانی ساختار سازمانی دانلود پایان نامه تاثیر فناوری اطلاعات بر سازمان دانلود پایان نامه تاثیر فناوری اطلاعات شکل گیری سازمان های الکترونیک دانلود پایان نامه…